De PvdA-afdelingen in de Achterhoek houden in maart in Den Haag een actie voor het behoud van het SKB in Winterswijk en goede zorg in de regio. De PvdA Winterswijk ondersteunt de acties voor de best mogelijke zorg voor de Achterhoek en de oostelijke Achterhoek op de langere termijn.
Door Theo Hartjes raadslid

Sinds een dertig jaar hebben we het SKB in Winterswijk. Daarvoor hadden in de Oost-Achterhoek vijf ziekenhuizen. We hadden toen tientallen kruideniers en zo’n tien voetbalclubs. Nu hebben we nog een paar supermarkten en vier voetbalclubs. We noemen dat schaalvergroting. Vaak gaat schaalvergroting gepaard met onvrede en eindigt het in berusting. Even in herinnering roepen: in 1976, toen de plannen voor het SKB in Winterswijk bekend werden, demonstreerden in Groenlo meer dan 10.000 mensen tegen het verdwijnen van de kleinere ziekenhuizen in de regio. We weten allemaal hoe het gelopen is….



Semi-publiek
Consumenten, klanten en of gebruikers, u en ik dus, kozen zelf voor deze vormen van schaalvergroting. We lieten immers de kleine kruidenier zelf in de steek en kozen voor de supermarkt. Zulke keuzes maken wij als consument op basis van de prijs/kwaliteitverhouding. Bij een ziekenhuis ligt dit veel ingewikkelder. Als het SKB roept dat een nieuw ziekenhuis voor de toekomst in Varsseveld moet komen, roept dit heel veel reacties op. Dan gaat de lokale politiek zich ook daarmee bemoeien. Ziekenhuizen worden echter gerund als bedrijven en hebben een eigen raad van toezicht, raad van bestuur, directie, een uitgebreide medische staf, een ondernemingsraad en een cliëntenraad, ook al is een ziekenhuis een zogenaamd semi-publieke bedrijf.

Zuilen
Ooit richtten de kerken, vakbonden, artsen en fabrikanten de ziekenfondsen op. Zij bouwden ziekenhuizen. Daarna kreeg elke zuil zijn eigen ziekenhuis in alle plaatsen van enige omvang. Winterswijk had ooit een katholiek en een algemeen ziekenhuis. Het ziekenhuis was van de mensen en de mensen hadden er invloed op. Door schaalvergroting, marktwerking, fusies en overnames ontstaat er meer en meer afstand van de burger bij het besturen ziekenhuizen. De vraag is dus: van wie is nou eigenlijk het ziekenhuis? Want: de invloed van de burger, ook als gebruiker van de zorg, is nagenoeg verdwenen. Sterker nog: de leden van een raad van toezicht zijn vaak niet eens woonachtig in de buurt van het ziekenhuis waarop ze toezicht houden. Bestuurders die beslissingen nemen over ziekenhuizen bevinden zich op steeds grotere afstand van het ziekenhuis. De Partij van de Arbeid zou dit graag anders zien: wij willen meer invloed van lokale en regionale bestuurders.

Centra
De ideeën van de PvdA staan haaks op het Haagse beleid om landelijk de zorg om te bouwen naar maximaal 50 centra. Daarnaast zet de PvdA zich af tegen het liberale vrijemarkt denken in de gezondheidszorg. In de vrije markt beslissen ondernemers, heeft de gebruiker vrijwel niks te zeggen en stelt de overheid alleen maar de normen. Zoals: 7 keer 24 uur zorg beschikbaar, 15 minuten aanrijdtijd van ambulances, 45 minuten tot het dichtst bijzijnde ziekenhuis en publicatieplicht ten aanzien van de kwaliteit. De verzekeraars doen daar nog een schepje bovenop door normen te stellen voor het aantal verrichtingen.

Theo Hartjes

Gaar
Kortom: voor de kleinere ziekenhuis zijn de rapen gaar. De overheid stelt de zorgnorm en de verzekeraar gaat over het geld. Omdat de Winterswijkse zorgmarkt te klein zou zijn voor een rendabel ziekenhuis en zowel de vergrijzing (tekort aan medewerkers) als ontgroening (minder geboorten voor de afdeling gynaecologie) toeslaat, wordt het steeds moeilijker sommige afdelingen van het SKB open te houden. Gevolg: krimpende financiën. Het SKB moet op veel fronten tegelijk boksen voor haar toekomst. Er zijn kortom meer bedreigingen dan kansen.

Toenmalig Algemeen Ziekenhuis in Winterswijk

De PvdA is niet tegen concentratie van gespecialiseerde zorg. Niet alles kan nu eenmaal elk ziekenhuis even goed. Maar als (alleen) geld en de markt nog bepalen wat een ziekenhuis kan bieden, gaat kan dat ten koste van de patiënt. De overheid moet wat de PvdA betreft een belangrijkere rol spelen bij de spreiding van ziekenhuizen over het land.

Fusie
Het marktspel van fuseren of overgenomen worden is voor het SKB al volop gaande. Nieuwbouw met het Doetinchems ziekenhuis is het doel. In Varsseveld. Daar heeft het Doetinchemse ziekenhuis al een dialyseafdeling. Als tegenzet heeft het MST Enschede zich in het SKB gevestigd met ook een dialyseafdeling (marktwerking, weet u wel?). Ja, het spel der krachten is begonnen en de uitkomst is onzeker…. De PvdA wil goed gespreide en goed bereikbare zorg. Zorg die niet alleen aangestuurd wordt door geld en kosten, maar door beleid en bereikbaarheid. De Achterhoek en het SKB mogen van de krachten op de vrije markt niet het slachtoffer worden!

De PvdA zal samen met andere partijgenoten in de Achterhoek haar Tweede Kamerleden vragen om steun voor het behoud van het SKB in Winterswijk. De planning is medio maart met zoveel mogelijk Winterswijkers en andere Achterhoekers per bus naar Den Haag af te reizen. Houd de website www.pvdawinterswijk.nl de komende tijd in de gaten of mail alvast dat u meegaat naar Den Haag via pvda@winterswijk.nl.

Niet alleen beschamend, maar er spreekt ook minachting uit voor de oppositiepartijen, ja zelfs voor alle Winterswijkers voor wie wij in de raad zitten. Broddelwerk mag je dat compromisvoorstel ook noemen. Opeens kunnen uit alle hoeken en gaten dekkingsvoorstellen te voorschijn gehaald worden, die een avond ervoor nog als onmogelijk golden. Schuiven met investeringen? Als de PvdA het durft voor te stellen, krijgen we de wind al van voren. Maar als het om een populair gebaar maken gaat naar een deel van de Winterswijkers kan opeens alles.

Met zo'n ondeugdelijk compromis mag je een begrotingsvergadering niet afsluiten. Het is onzorgvuldig tot stand gekomen en werpt een smet op de hele begroting. Hoe zorgvuldig is die eigenlijk tot stand gekomen, als er op het laatste moment zo gemakkelijk van alles overhoop gehaald kan worden?

Is de PvdA tegen het niet laten doorgaan van die OZB-verhoging? Nee, als er een deugdelijk dekkingsvoorstel was geweest niet. Al moeten we ook onder ogen zien dat het jarenlang niet meer verhogen van de OZB de financiële positie niet heeft verbeterd. Mede daardoor zijn bezuinigingen op bibliotheek, muziekschool en museum noodzakelijk geworden. De PvdA had hier graag meer budget voor gehad. Uiteraard kon de PvdA met deze zo vreemd en onzorgvuldig tot stand gekomen begroting niet instemmen."

PvdA-raadslid Ben Uffink waarschuwt voor het verwoestende effect van horizontale bezuinigingen, kortingen met tientallen procenten op de budgetten van vrijwel alle instellingen in de gemeente Winterswijk en de regio.

"Voorheen gaven we veel belastinggeld uit aan allerlei zaken, maar zagen de klanten daarvoor tenminste nog iets terug omdat er diensten geleverd werden. Straks geven we, al zal het dan een stuk minder zijn, nog steeds veel belastinggeld uit, maar krijgt de inwoner van Winterswijk er niets meer voor terug."

Raadslid en oud-wethouder Ben Uffink.

De instellingen, betoogt Uffink, hebben na de bezuinigingen nog wel geld om hun organisatie in stand te houden, maar zullen noodgedwongen beknotten op hun dienstverlening. Uffink noemt de openbare bibliotheken als voorbeeld, maar ook de sociale dienst. "Bij de sociale dienst werkt straks iedereen achter de schermen aan administratieve zaken. Geld om daadwerkelijk contact te hebben met de klant, is er niet meer. Kortom: de dienstverlening aan de klant verdwijnt."